{"id":266193,"date":"2023-12-26T11:38:54","date_gmt":"2023-12-26T09:38:54","guid":{"rendered":"https:\/\/upmp.news\/?p=266193"},"modified":"2023-12-26T11:38:56","modified_gmt":"2023-12-26T09:38:56","slug":"losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/","title":{"rendered":"Losy i spu\u015bcizna Ewy Feli\u0144skiej. Cz\u0119\u015b\u0107 1"},"content":{"rendered":"\n

Dzi\u015b mija 230 lat od narodzin wybitnej Wo\u0142ynianki Ewy Feli\u0144skiej \u2013 autorki powie\u015bci obyczajowych i ciekawych pami\u0119tnik\u00f3w, uczestniczki ruchu niepodleg\u0142o\u015bciowego, matki. Jej niepospolita biografia i obfita spu\u015bcizna pisarska s\u0105 warte bli\u017cszego z nimi zapoznania.<\/strong> Informuje o tym Upmp.news powo\u0142uj\u0105c<\/a> si\u0119 na<\/strong> Monitor Wo\u0142y\u0144ski<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

Ewa Wendorff Feli\u0144ska nie nale\u017cy do grona os\u00f3b, kt\u00f3re mo\u017cna nazwa\u0107 ulubie\u0144cami historii. Nawet \u017cycie i tw\u00f3rczo\u015b\u0107 jej o wiele bardziej znanego syna Zygmunta Szcz\u0119snego Feli\u0144skiego<\/a>, \u015bwi\u0119tego Ko\u015bcio\u0142a katolickiego, s\u0105 znane tylko w\u0105skiemu gronu os\u00f3b. Pragn\u0105c przybli\u017cy\u0107 wsp\u00f3\u0142czesnemu czytelnikowi t\u0119 nietuzinkow\u0105 posta\u0107, proponujemy opowie\u015b\u0107 o Ewie Feli\u0144skiej, kt\u00f3r\u0105 zamie\u015bcimy na \u0142amach \u00abMonitora Wo\u0142y\u0144skiego\u00bb w kilku cz\u0119\u015bciach.<\/p>\n\n\n\n

Zaczniemy od eseju Aleksandra Jelskiego, kt\u00f3ry ukaza\u0142 si\u0119 drukiem w ksi\u0105\u017cce pod tytu\u0142em \u00abSylwetki zas\u0142u\u017conych niewiast polskich z nad Niemna, Dniepru i D\u017awiny\u00bb wydanej w Wilnie w 1906 r. Przypuszczamy, \u017ce mia\u0142 w\u00f3wczas ukaza\u0107 si\u0119 szereg takich ksi\u0105\u017cek, poniewa\u017c na ok\u0142adce widnieje napis \u00abSerja I\u00bb. Nie uda\u0142o si\u0119 nam jednak znale\u017a\u0107 innych ksi\u0105\u017cek z tego cyklu.<\/p>\n\n\n\n

Pierwsz\u0105 \u00abzas\u0142u\u017con\u0105 niewiast\u0105\u00bb, o kt\u00f3rej opowiada w swojej ksi\u0105\u017cce Aleksander Jelski, jest Ewa Feli\u0144ska. Poza tym autor pisze o Annie Ciundziewickiej, autorce popularnego podr\u0119cznika gospodarstwa domowego \u00abGospodyni litewska\u00bb, oraz Gabrieli Horwatowej, kt\u00f3ra, nie maj\u0105c w\u0142asnych dzieci, razem z m\u0119\u017cem przeznaczy\u0142a sw\u00f3j olbrzymi maj\u0105tek na opiek\u0119 nad ubogimi, chorymi i sierotami.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Ok\u0142adka ksi\u0105\u017cki Aleksandra Jelskiego<\/em><\/p>\n\n\n\n

Esej autorstwa Jelskiego jest ma\u0142o znanym \u015bwiadectwem minionej epoki, dlatego proponujemy go Pa\u0144stwa uwadze w ca\u0142o\u015bci, zachowuj\u0105c oryginaln\u0105 pisowni\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Po\u015bwi\u0119\u0107my wi\u0119c chwil\u0119 uwagi Aleksandrowi Jelskiemu:<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Wyj\u0105tkowe jednostki, powstaj\u0105c nie ze szcz\u0119\u015bcia losu, ale z tego co boli, my\u015bl\u0105c i czuj\u0105c za tysi\u0105ce, s\u0105 narz\u0119dziami Opatrzno\u015bci dla innych! Tak\u0105 w\u0142a\u015bnie by\u0142a Ewa z Wendorf\u00f3w Gerardowa Feli\u0144ska, zacno\u015bci ziemianka, wp\u0142ywowa autorka, kt\u00f3rej cnoty domowe i spo\u0142eczne czci\u0107 nie przestanie nar\u00f3d.<\/p>\n\n\n\n

Pomimo, i\u017c nazwisko jej ojczyste d\u017awi\u0119czy z cudzoziemska, r\u00f3d to jednak czysto polski i pierwotnie zwa\u0142 si\u0119 Wierzba, herbu Nabran; lecz gdy jeden z przodk\u00f3w wyemigrowa\u0142 do Czech, monarcha niemiecki nada\u0142 mu za zas\u0142ugi wie\u015b Wendorf (mo\u017ce Weindorf) \u2013 i zt\u0105d na obczy\u017anie chwilowej zmiana nazwiska. Potem znowu, gdy potomkowie wr\u00f3cili do Polski, zdaje si\u0119 w wieku XVIII, zatrzymali jednak przydomek Wierzb\u00f3w a\u017c dot\u0105d, o czem opowiada sama Ewa Feli\u0144ska na pocz\u0105tku pami\u0119tnik\u00f3w swoich.<\/p>\n\n\n\n

Dziadek jej, Karol Wendorf, przyby\u0142 na Litw\u0119 z Podlasia, z Ziemi Mielnickiej, a ojciec, jako wykwalifikowany patron trybuna\u0142u, poj\u0105wszy z przywi\u0105zania nadobn\u0105 sierot\u0119 Zofj\u0119 S\u0105ga\u0142\u0142\u00f3wn\u0119, osiad\u0142 w Nowogr\u00f3dku na praktyce i, gdy w roku 1793, pa\u0144stwo mecenasowstwo bawili u krewnych w Uznodze (dzi\u015b powiat s\u0142ucki, Gmina Zaostrowiecze, parafja klecka), przysz\u0142a im tu na \u015bwiat dnia 26 grudnia pierworodna c\u00f3rka Ewa.<\/p>\n\n\n\n

Gdzie by\u0142a ochrzczon\u0105, nikt nie wspomina o tem, nawet ona sama, bo\u0107 by\u0142a to straszna chwila zamieszania w kraju i \u0142atwo z pami\u0119ci fakt wypa\u015b\u0107 m\u00f3g\u0142. S\u0105dz\u0119 jednak, \u017ce Sakrament spe\u0142niony by\u0142 w ko\u015bciele kieckim, gdy\u017c powr\u00f3t do Nowogr\u00f3dka przeci\u0105ga\u0142 si\u0119 z powodu upadku tam ca\u0142ego mienia pp. Wendorf\u00f3w, w czasie wojennym, i zaledwo z wielk\u0105 trudno\u015bci\u0105 zdo\u0142ali oni si\u0119 d\u017awign\u0105\u0107. Przybywa\u0142o kochaj\u0105cemu si\u0119 stad\u0142u dzieci; lecz zdrowie ojca rodziny psu\u0142o si\u0119 i pa\u0144stwo Wendorfowie, opu\u015bciwszy Nowogr\u00f3dek, wzi\u0119li pod S\u0142uckiem w dzier\u017caw\u0119 folwark radziwi\u0142\u0142owski Mik\u0142aszewszczyzn\u0119, gdzie w roku 1807 (tu zosta\u0142 pope\u0142niony b\u0142\u0105d, chodzi o 1797 r.<\/em> \u2013 red.) prawie czteroletnia Ewa straci\u0142a rodzica, zachowuj\u0105c dobrze w pami\u0119ci ten wypadek i wra\u017cenie ci\u0119\u017ckiego smutku ukochanej matki.<\/p>\n\n\n\n

Niestety, bied\u0119 rodziny pomna\u017ca\u0142 wtedy stryj Ignacy, paso\u017cyt typowy \u00f3wczesnej doby, kt\u00f3ry, rozlokowawszy si\u0119 w roli opiekuna sierot, n\u0119ka\u0142 wdow\u0119, wyzyskiwa\u0142 haniebnie sytuacj\u0119 nieboszczyka brata i wreszcie, zrujnowawszy pupil\u00f3w, opu\u015bci\u0142 ich bezczelnie. Pani Wendorfowa, osoba gruntownej cnoty chrze\u015bcija\u0144skiej, zwin\u0105wszy w tedy gospodarstwo w Mik\u0142aszewszczy\u017anie, przenios\u0142a si\u0119 do ma\u0142ego rodzicielskiego folwarczku pod samym S\u0142uckiem i zabiegliwo\u015bci\u0105 a prac\u0105 zdo\u0142a\u0142a jako tako uregulowa\u0107 zachwiane interesa.<\/p>\n\n\n\n

Ali\u015bci niecnota szwagier, korzystaj\u0105c z jej dobroci, podej\u015bciem niesumiennem zamieszka\u0142 znowu w domu bratowej, lecz tym razem ju\u017c z poj\u0119t\u0105 \u017con\u0105 i, gdyby nie zacno\u015b\u0107 owej szwagierki, te\u017c oszukiwanej haniebnie przez niepoczciwego m\u0119\u017ca, nadu\u017cycia szwagra trwa\u0142yby bez ko\u0144ca w domu wdowy, pani Wendorfowej; ale dobre kobiety jako\u015b z sob\u0105 si\u0119 porozumia\u0142y bez krzywdy wzajemnej.<\/p>\n\n\n\n

Te wszystkie machinacje zwyrodnionego stryja Ignacego utkwi\u0142y w pami\u0119ci Ewy, bolej\u0105cej nad utrapieniami matki, wi\u0119c nie oszcz\u0119dzi\u0142a go potem pi\u00f3rem, nazywaj\u0105c sprawy niegodziwego krewniaka po imieniu…<\/p>\n\n\n\n

By\u0142a to pierwsza pr\u00f3ba zawod\u00f3w \u017cycia, borykania si\u0119 z niem i poznawania u\u0142omno\u015bci ludzkich, a cho\u0107 \u015brodki nader skromne pozwala\u0142y zaledwo \u017cywi\u0107 si\u0119 rodzinie \u00abkluskami, kasz\u0105, kartoflami\u00bb i inn\u0105 prost\u0105 straw\u0105, mi\u0142o\u015b\u0107 macierzy\u0144ska uszcz\u0119\u015bliwia\u0142a sieroty, za\u015b przyk\u0142ad kszta\u0142ci\u0142 je i hartowa\u0142. Wi\u0119c o\u015bmioletnia Ewa pomaga\u0142a ju\u017c w tem i owem matce, czyta\u0142a bez zmy\u0142ki, modli\u0142a si\u0119 z wiar\u0105 i \u015bpiewa\u0142a rzewn\u0105 pie\u015b\u0144: \u00abjam sierota\u00bb, a rozmowy \u015bwi\u0105tobliwej matki o Zbawicielu \u015bwiata tak rozrzewnia\u0142y jej tkliw\u0105 od natury dusz\u0119, \u017ce si\u0119 nawet w ukryciu od rodze\u0144stwa bawi\u0142a \u00abw Niebo\u00bb, przystrajaj\u0105c je wed\u0142ug swej idealnej wyobra\u017ani.<\/p>\n\n\n\n

W tym czasie w\u0142a\u015bnie matka odwioz\u0142a j\u0105 do Uznohi, do ciotki Pelikszyny na nauk\u0119, gdzie guwerner klasyk uczy\u0142 zebrane dzieci. Tu biedactwo, pozbawione widoku drogiej swej matki, na\u0142amywane do dziwacznej kaligrafji, otrzymywa\u0142o nie tylko linj\u0105 \u00ab\u0142apy\u00bb, lecz nawet i kar\u0119 dyscypliny, co wywo\u0142ywa\u0142o s\u0142uszne oburzenie w dzieweczce wzgl\u0119dem marnego pedagoga…<\/p>\n\n\n\n

Lecz c\u00f3\u017c za szcz\u0119\u015bcie, gdy po roku mo\u017ce przyby\u0142a matka! Poczciwa Ewa szala\u0142a z uniesienia i rado\u015bci! Nied\u0142ugo to jednak trwa\u0142o, gdy\u017c pani Wendorfowa mia\u0142a zt\u0105d zabra\u0107 c\u00f3rk\u0119 na wy\u017csz\u0105 nauk\u0119 do domu stryjostwa Ewy, w s\u0105siedniej Ho\u0142ynce (w\u0142asno\u015b\u0107 Wendorf\u00f3w w powiecie s\u0142uckim, w obr\u0119bie gminy Siniawka); gdzie mo\u017cna by\u0142o nauczy\u0107 si\u0119 j\u0119zyk\u00f3w obcych przy dobrych nauczycielkach i innych umiej\u0119tno\u015bci, a w dodatku nabra\u0107 \u015bwiatowego poloru, gdy\u017c \u017cycie tam by\u0142o na stopie okaza\u0142ej.<\/p>\n\n\n\n

Nowa rozpacz ogarnia Ew\u0119: lecz po wsp\u00f3lnej modlitwie z matk\u0105, poddaje si\u0119 woli jej, a zostawszy w Ho\u0142ynce, pracuje \u017carliwie, nabywa wiadomo\u015bci, t\u0119skni\u0105c jednak \u0142zawo za drog\u0105 matk\u0105 i k\u0105tkami ubogiego jej domostwa, b\u0142ogo przemawiaj\u0105cemi do serca dzieweczki podnios\u0142ej duchowo.<\/p>\n\n\n\n

W tym okresie, panna dojrzewa my\u015bl\u0105, sercem i odczuwa gorzko przeobra\u017cenia spo\u0142eczne, lekkomy\u015blno\u015b\u0107 na ruinie drogiej przesz\u0142o\u015bci, upadek ducha obywatelskiego, o czem potem opowiada znacz\u0105co i barwnie w \u00abPami\u0119tniku\u00bb, stanowi\u0105cym wa\u017cne \u017ar\u00f3d\u0142o do historii smutnych obyczaj\u00f3w \u00f3wczesnych na Litwie.<\/p>\n\n\n\n

Stosunki z zamo\u017cn\u0105 rodzin\u0105 spowodowa\u0142y, \u017ce nadobna Ewa, poznawszy Gerarda Feli\u0144skiego, ziemianina wo\u0142y\u0144skiego, kt\u00f3ry by\u0142 rodzonym bratem znanego luminarza Aloizego Feli\u0144skiego, wysz\u0142a za niego zam\u0105\u017c w roku 1811, maj\u0105c zaledwo lat 18-cie. By\u0142 to cz\u0142owiek prawy, lecz gwa\u0142towny, i w pocz\u0105tku ma\u0142\u017ce\u0144stwa swego, opoliczkowawszy marsza\u0142ka powiatu borysowskiego, gdy po tej awanturze zosta\u0142 aresztowany, musia\u0142a go strapiona \u017cona ratowa\u0107 z r\u0105k gubernatora mi\u0144skiego Radinga, co si\u0119 jej uda\u0142o jako\u015b, z niema\u0142\u0105 jednak bole\u015bci\u0105 i ofiar\u0105 w\u0142asnej osoby.<\/p>\n\n\n\n

Nast\u0119pny straszny rok 1812 zasta\u0142 j\u0105 jeszcze na Litwie, wi\u0119c daje mu w \u00abPami\u0119tniku\u00bb wyraz niezwyk\u0142y, r\u00f3wnie jak i Mickiewicz w \u00abPanu Tadeuszu\u00bb. Kiedy si\u0119 uciszy\u0142o i nasta\u0142a epoka nadziei lepszych, widzimy Ew\u0119 Feli\u0144sk\u0105 mieszkaj\u0105c\u0105 w maj\u0105tku m\u0119\u017cowskim Wojutynie, pod \u0141uckiem, oddan\u0105 gorliwie obowi\u0105zkom matki i gospodyni.<\/p>\n\n\n\n

Trwa\u0142o to tak do roku 1833, w kt\u00f3rym umar\u0142 m\u0105\u017c, zostawiaj\u0105c sze\u015bcioro dzieci, trzech syn\u00f3w i trzy c\u00f3rki. W ci\u0119\u017ckiem tem po\u0142o\u017ceniu, m\u0119\u017cna wdowa opuszcza wie\u015b i udaje si\u0119 do Krzemie\u0144ca, by \u0142atwiej si\u0119 opiekowa\u0107 sparali\u017cowan\u0105 matk\u0105 i kszta\u0142ci\u0107 dzieci. Bo cho\u0107 to by\u0142 rok kasaty s\u0142awnej Szko\u0142y Krzemienieckiej, jednak si\u0142y naukowe pozosta\u0142y na miejscu szczytnej tradycji umys\u0142owej. Tu pani Feli\u0144ska wzi\u0119\u0142a czynny udzia\u0142 w zogniskowanej pracy ludzi dobrej woli, oko\u0142o podniesienia moralno\u015bci i o\u015bwiaty ludu, tudzie\u017c zbli\u017cenia wzajemnego antagonizm\u00f3w stanowych. By\u0142a to my\u015bl w najwy\u017cszym stopniu obywatelska.<\/p>\n\n\n\n

Feli\u0144ska jednak w roku 1839-ym musia\u0142a opu\u015bci\u0107 kraj, skazana na wygnanie na g\u0142\u0119bok\u0105 p\u00f3\u0142noc do Berezowa w guberni tobolskiej (chodzi tu o zes\u0142anie Ewy Feli\u0144skiej na Sybir z powodu udzia\u0142u w ruchu konspiracyjnym<\/a> podczas Powstania Listopadowego; autor eseju nie m\u00f3g\u0142 nazywa\u0107 rzeczy po imieniu z powodu rosyjskiej cenzury <\/em>\u2013 red.).<\/p>\n\n\n\n

By\u0142a to podr\u00f3\u017c okropna i niebezpieczna, gdy\u017c Feli\u0144ska cudem tylko usz\u0142a \u015bmierci od utoni\u0119cia na przeprawie przez g\u0142\u0119bok\u0105 rzek\u0119. Trudy jednak podr\u00f3\u017cy by\u0142y niczem w por\u00f3wnaniu troski matczynej o los pozosta\u0142ych sierot, kt\u00f3remi zaj\u0119\u0142a si\u0119 ze zdumiewaj\u0105cem po\u015bwi\u0119ceniem najstarsza z c\u00f3rek, zaledwie 12-to letnia, lecz bardzo rozwini\u0119ta umys\u0142owo i duchowo, Paulina. Ona to na razie zast\u0105pi\u0142a braciszkom i siostrzyczkom matk\u0119, a potem dzieci rozebrali krewni na wychowanie, i B\u00f3g widocznie b\u0142ogos\u0142awi\u0142 ca\u0142emu rodze\u0144stwu. Zauwa\u017cmy bowiem, i\u017c jednym z syn\u00f3w Ewy by\u0142 Zygmunt Szcz\u0119sny, p\u00f3\u017aniejszy arcybiskup warszawski (w roku 1862), zmar\u0142y w Krakowie 1895 r. Znakomity uczony i obywatel kraju, przyjaciel S\u0142owackiego i nieposzlakowanej \u015bwi\u0105tobliwo\u015bci asceta.<\/p>\n\n\n\n

Pobyt w Berezowie niepospolitej kobiety nie by\u0142 bez skutku: sta\u0142a si\u0119 ulubienic\u0105 swoich i obcych i gdy w roku 1841 odje\u017cd\u017ca\u0142a do bli\u017cszego cywilizacji Saratowa, sprawiono jej owacje serdeczne gremjalnie, bo to przywilej cnotliwych nawet na obczy\u017anie. W Saratowie Feli\u0144ska r\u00f3wnie uj\u0119\u0142a za serce ca\u0142\u0105 spo\u0142eczno\u015b\u0107. Rodacy otaczali j\u0105 czci\u0105, tubylcy j\u0105 znali i szanowali, za\u015b pobyt jej tam uprzyjemnia\u0142y przybywaj\u0105ce po kolei dzieci, tak, \u017ce mi\u0119dzy innemi dwa razy odwiedza\u0142 matk\u0119 ukochany syn Zygmunt.<\/p>\n\n\n\n

Tu, zach\u0119cona przez ziomk\u00f3w, skre\u015bli\u0142a po raz pierwszy sw\u0105 prac\u0119 p. t. \u00abMy\u015bli\u00bb, jakow\u0105 w roku 1843 wydrukowa\u0142 g\u0142o\u015bny \u00abTygodnik Petersburski\u00bb, wywo\u0142uj\u0105c uznanie nawet Micha\u0142a Grabowskiego. Potem ukaza\u0142y si\u0119 inne jej utwory, a po powrocie do kraju w roku 1846 Feli\u0144ska rozwija czynniejsz\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 pisarsk\u0105 i spisuje ciekawe nader \u00abPami\u0119tniki\u00bb z \u017cycia i podr\u00f3\u017cy, z roku 1852\u20131859.<\/p>\n\n\n

\n
\"\"<\/figure>\n<\/div>\n\n\n

Ewa Feli\u0144ska, litografia XIX w.<\/em><\/p>\n\n\n\n

By\u0142 to ju\u017c kres \u017cycia wyj\u0105tkowo o\u015bwieconej i czcigodnej obywatelki. Mieszkaj\u0105c od powrotu z Rosji u syna swego Aloizego, w dziedzicznym Feli\u0144skich Wojutynie, zmar\u0142a tam 20 grudnia 1859 roku po kr\u00f3tkiej, kilkodniowej zaledwie chorobie, licz\u0105c lat 66.<\/p>\n\n\n\n

Zgon tej niewiasty polskiej op\u0142akiwa\u0142a szczerze nie tylko kochaj\u0105ca rodzina, lecz wszyscy, co j\u0105 znali, i lud wiejski okoliczny, dla kt\u00f3rego tyle nios\u0142a serdecznego czynu przez ca\u0142y sw\u00f3j \u017cywot obywatelski….<\/p>\n\n\n\n

(Ci\u0105g dalszy nast\u0105pi).<\/em><\/p>\n\n\n\n

Anatol Olich<\/p>\n

<\/strong>Ewa Wendorff Feli\u0144ska<\/a> <\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dzi\u015b mija 230 lat od narodzin wybitnej Wo\u0142ynianki Ewy Feli\u0144skiej \u2013 autorki powie\u015bci obyczajowych i ciekawych pami\u0119tnik\u00f3w, uczestniczki ruchu niepodleg\u0142o\u015bciowego, matki. Jej niepospolita biografia i obfita spu\u015bcizna pisarska s\u0105 warte bli\u017cszego z nimi zapoznania. Informuje o tym Upmp.news powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na Monitor Wo\u0142y\u0144ski. Ewa Wendorff Feli\u0144ska nie nale\u017cy do grona os\u00f3b, kt\u00f3re mo\u017cna nazwa\u0107 ulubie\u0144cami […]<\/p>\n","protected":false},"author":27,"featured_media":266180,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":true,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[2077,2096],"tags":[22135],"class_list":["post-266193","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-pl-in-ukraine","category-pl-suspilstvo-ua","tag-ewa-wendorff-felinska"],"yoast_head":"\nLosy i spu\u015bcizna Ewy Feli\u0144skiej. Cz\u0119\u015b\u0107 1 – U.P.M.P<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Losy i spu\u015bcizna Ewy Feli\u0144skiej. Cz\u0119\u015b\u0107 1 – U.P.M.P\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Dzi\u015b mija 230 lat od narodzin wybitnej Wo\u0142ynianki Ewy Feli\u0144skiej \u2013 autorki powie\u015bci obyczajowych i ciekawych pami\u0119tnik\u00f3w, uczestniczki ruchu niepodleg\u0142o\u015bciowego, matki. Jej niepospolita biografia i obfita spu\u015bcizna pisarska s\u0105 warte bli\u017cszego z nimi zapoznania. Informuje o tym Upmp.news powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na Monitor Wo\u0142y\u0144ski. Ewa Wendorff Feli\u0144ska nie nale\u017cy do grona os\u00f3b, kt\u00f3re mo\u017cna nazwa\u0107 ulubie\u0144cami […]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"U.P.M.P\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/upmp.news\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-12-26T09:38:54+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2023-12-26T09:38:56+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/35-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"770\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"500\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"vladimyr\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@maininua\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@maininua\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"vladimyr\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"9 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-ukraine\\\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-ukraine\\\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"vladimyr\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/cebd3113030eb01f184505010f519d71\"},\"headline\":\"Losy i spu\u015bcizna Ewy Feli\u0144skiej. Cz\u0119\u015b\u0107 1\",\"datePublished\":\"2023-12-26T09:38:54+00:00\",\"dateModified\":\"2023-12-26T09:38:56+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-ukraine\\\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\\\/\"},\"wordCount\":1939,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-ukraine\\\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/12\\\/35-1.jpg\",\"keywords\":[\"Ewa Wendorff Feli\u0144ska\"],\"articleSection\":[\"Na Ukrainie\",\"Spo\u0142ecze\u0144stwo\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-ukraine\\\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-ukraine\\\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\\\/\",\"name\":\"Losy i spu\u015bcizna Ewy Feli\u0144skiej. Cz\u0119\u015b\u0107 1 – U.P.M.P\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-ukraine\\\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-ukraine\\\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/12\\\/35-1.jpg\",\"datePublished\":\"2023-12-26T09:38:54+00:00\",\"dateModified\":\"2023-12-26T09:38:56+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/cebd3113030eb01f184505010f519d71\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-ukraine\\\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-ukraine\\\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-ukraine\\\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/12\\\/35-1.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2023\\\/12\\\/35-1.jpg\",\"width\":770,\"height\":500},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-ukraine\\\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Losy i spu\u015bcizna Ewy Feli\u0144skiej. Cz\u0119\u015b\u0107 1\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/\",\"name\":\"U.P.M.P\",\"description\":\"\u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u043e-\u043f\u043e\u043b\u044c\u0441\u044c\u043a\u0430 \u043c\u0435\u0434\u0456\u0430\u043f\u043b\u0430\u0442\u0444\u043e\u0440\u043c\u0430\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/cebd3113030eb01f184505010f519d71\",\"name\":\"vladimyr\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2017\\\/12\\\/ava.png\",\"url\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2017\\\/12\\\/ava.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2017\\\/12\\\/ava.png\",\"caption\":\"vladimyr\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/author\\\/vladimyr\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Losy i spu\u015bcizna Ewy Feli\u0144skiej. Cz\u0119\u015b\u0107 1 – U.P.M.P","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Losy i spu\u015bcizna Ewy Feli\u0144skiej. Cz\u0119\u015b\u0107 1 – U.P.M.P","og_description":"Dzi\u015b mija 230 lat od narodzin wybitnej Wo\u0142ynianki Ewy Feli\u0144skiej \u2013 autorki powie\u015bci obyczajowych i ciekawych pami\u0119tnik\u00f3w, uczestniczki ruchu niepodleg\u0142o\u015bciowego, matki. Jej niepospolita biografia i obfita spu\u015bcizna pisarska s\u0105 warte bli\u017cszego z nimi zapoznania. Informuje o tym Upmp.news powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na Monitor Wo\u0142y\u0144ski. Ewa Wendorff Feli\u0144ska nie nale\u017cy do grona os\u00f3b, kt\u00f3re mo\u017cna nazwa\u0107 ulubie\u0144cami […]","og_url":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/","og_site_name":"U.P.M.P","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/upmp.news\/","article_published_time":"2023-12-26T09:38:54+00:00","article_modified_time":"2023-12-26T09:38:56+00:00","og_image":[{"width":770,"height":500,"url":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/35-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"vladimyr","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@maininua","twitter_site":"@maininua","twitter_misc":{"Napisane przez":"vladimyr","Szacowany czas czytania":"9 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/"},"author":{"name":"vladimyr","@id":"https:\/\/upmp.news\/#\/schema\/person\/cebd3113030eb01f184505010f519d71"},"headline":"Losy i spu\u015bcizna Ewy Feli\u0144skiej. Cz\u0119\u015b\u0107 1","datePublished":"2023-12-26T09:38:54+00:00","dateModified":"2023-12-26T09:38:56+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/"},"wordCount":1939,"image":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/35-1.jpg","keywords":["Ewa Wendorff Feli\u0144ska"],"articleSection":["Na Ukrainie","Spo\u0142ecze\u0144stwo"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/","url":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/","name":"Losy i spu\u015bcizna Ewy Feli\u0144skiej. Cz\u0119\u015b\u0107 1 – U.P.M.P","isPartOf":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/35-1.jpg","datePublished":"2023-12-26T09:38:54+00:00","dateModified":"2023-12-26T09:38:56+00:00","author":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/#\/schema\/person\/cebd3113030eb01f184505010f519d71"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/#primaryimage","url":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/35-1.jpg","contentUrl":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/35-1.jpg","width":770,"height":500},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-ukraine\/losy-i-spuscizna-ewy-felinskiej-czesc-1\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/upmp.news\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Losy i spu\u015bcizna Ewy Feli\u0144skiej. Cz\u0119\u015b\u0107 1"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/upmp.news\/#website","url":"https:\/\/upmp.news\/","name":"U.P.M.P","description":"\u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u043e-\u043f\u043e\u043b\u044c\u0441\u044c\u043a\u0430 \u043c\u0435\u0434\u0456\u0430\u043f\u043b\u0430\u0442\u0444\u043e\u0440\u043c\u0430","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/upmp.news\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/upmp.news\/#\/schema\/person\/cebd3113030eb01f184505010f519d71","name":"vladimyr","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2017\/12\/ava.png","url":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2017\/12\/ava.png","contentUrl":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2017\/12\/ava.png","caption":"vladimyr"},"url":"https:\/\/upmp.news\/pl\/author\/vladimyr\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/266193","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/27"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=266193"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/266193\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":266194,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/266193\/revisions\/266194"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/266180"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=266193"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=266193"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=266193"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}