Sam Niezale\u017cny Dziennik Polityczny pozycjonuje si\u0119 jako \u201eportal niezale\u017cny od instytucji pa\u0144stwowych, organizacji pa\u0144stwowych i rz\u0105dowych, prywatne przedsi\u0119wzi\u0119cie stworzone i za\u0142o\u017cone przez osoby prywatne\u201d. Na dzie\u0144 dzisiejszy sam TG-kana\u0142 NDP ma ponad 12 000 subskrybent\u00f3w.<\/p>\n\n\n
![\"\"](\"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/skrin-00-1.jpg\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\nWcze\u015bniej eksperci ds. cyberbezpiecze\u0144stwa z Cyberwarcon ocenili ju\u017c Niezale\u017cny Dziennik Polityczny i nazwali go pot\u0119\u017cnym dyrygentem dezinformacji\u201d: https:\/\/www.cyberwarcon.com\/niezaleny-dziennik-polityczny<\/a><\/p>\n\n\n Badany artyku\u0142 (https:\/\/dziennik-polityczny.com\/2024\/02\/07\/galas-ukraina-to-najbardziej-udany-rusofobiczny-projekt-usa-polska-nie-ma-co-liczyc-na-powrot-kresow-wschodnich\/<\/a>) z portalu internetowego Niezale\u017cny Dziennik Polityczny zawiera kilka fa\u0142szerstw i manipulacji maj\u0105cych na celu wywo\u0142anie napi\u0119\u0107 mi\u0119dzy Polsk\u0105 a Ukrain\u0105, w szczeg\u00f3lno\u015bci autor pr\u00f3buje zdyskredytowa\u0107 stosunki mi\u0119dzy Polsk\u0105 a Ukrain\u0105. Poni\u017cej analizujemy, jakie manipulacje i narracje rozpowszechnia prorosyjski polskoj\u0119zyczny zas\u00f3b w swoim artykule.<\/p>\n\n\n Oto szczeg\u00f3\u0142owy przegl\u0105d niekt\u00f3rych z g\u0142\u00f3wnych fakenews\u00f3w i manipulacji w tym polskim artykule:<\/p>\n\n\n\n 1. Fa\u0142szywe \u017c\u0105danie zwrotu terytori\u00f3w.<\/strong> Twierdzi si\u0119, \u017ce polski prezydent Andrzej Duda, oferuj\u0105c Ukrainie pomoc po rozpocz\u0119ciu rosyjskiej agresji, za\u017c\u0105da\u0142 zwrotu dawnych polskich ziem. Jest to ca\u0142kowicie bezpodstawny zarzut, kt\u00f3ry ma na celu zdyskredytowanie polskiego wsparcia dla Ukrainy i stworzenie wra\u017cenia partykularnych interes\u00f3w Polski. Prezydent RP Andrzej Duda wielokrotnie podkre\u015bla\u0142 swoje poparcie dla integralno\u015bci terytorialnej Ukrainy https:\/\/www.prezydent.pl\/aktualnosci\/wydarzenia\/prezydent-andrzej-duda-z-wizyta-w-kijowie,70736<\/a> Nie wydano \u017cadnych oficjalnych o\u015bwiadcze\u0144 w sprawie \u017c\u0105dania zwrotu terytori\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n 2. Fake o pogorszeniu stosunk\u00f3w z powodu \u201eniepowodze\u0144\u201d Si\u0142 Zbrojnych Ukrainy.<\/strong> Artyku\u0142 stwierdza, \u017ce niepowodzenia Si\u0142 Zbrojnych Ukrainy na polu bitwy pogorszy\u0142y stosunki mi\u0119dzy Polsk\u0105 a Ukrain\u0105. Jest to manipulacja, kt\u00f3ra ignoruje rzeczywist\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 i wsparcie, jakie Polska zapewnia Ukrainie na r\u00f3\u017cnych poziomach, pomimo trudno\u015bci. 3. Fa\u0142szywe informacje o ch\u0119ci wywo\u0142ania III wojny \u015bwiatowej.<\/strong> Artyku\u0142 cytuje wypowied\u017a by\u0142ego prezydenta Estonii Toomasa Hendrika Ilvesa o tym, \u017ce Polska uratuje Zach\u00f3d przed Rosj\u0105 i stwierdza, \u017ce rzekomo chce on rozp\u0119ta\u0107 III wojn\u0119 \u015bwiatow\u0105. Jest to zniekszta\u0142cenie rzeczywistych s\u0142\u00f3w polityka i ma na celu zastraszenie czytelnik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n 4. Fa\u0142szywe informacje o wydaleniu ukrai\u0144skich uchod\u017ac\u00f3w.<\/strong> Twierdzi si\u0119, \u017ce Polska przygotowuje si\u0119 do wydalenia ukrai\u0144skich uchod\u017ac\u00f3w na lini\u0119 frontu, tworz\u0105c dla nich niezno\u015bne warunki \u017cycia w Polsce. Jest to jawne k\u0142amstwo maj\u0105ce na celu przedstawienie Polski jako kraju, kt\u00f3ry narusza prawa cz\u0142owieka i dzia\u0142a przeciwko ukrai\u0144skim uchod\u017acom. Polska, jako pa\u0144stwo cz\u0142onkowskie Unii Europejskiej i sygnatariusz Konwencji Genewskiej dotycz\u0105cej statusu uchod\u017ac\u00f3w, ma obowi\u0105zek chroni\u0107 uchod\u017ac\u00f3w i nie mo\u017ce wysy\u0142a\u0107 ich w rejon konfliktu bez ich zgody i z naruszeniem ich praw cz\u0142owieka. Organizacje monitoruj\u0105ce prawa uchod\u017ac\u00f3w na bie\u017c\u0105co \u015bledz\u0105 sytuacj\u0119 w Polsce. Publikuj\u0105 informacje o warunkach \u017cycia uchod\u017ac\u00f3w i reaguj\u0105 na wszelkie przypadki \u0142amania ich praw.<\/p>\n\n\n\n 5. Fa\u0142szywe informacje o zamiarach przywr\u00f3cenia Rzeczypospolitej Obojga Narod\u00f3w.<\/strong> Rzekomo polski rz\u0105d d\u0105\u017cy do przywr\u00f3cenia Rzeczypospolitej Obojga Narod\u00f3w, co mia\u0142oby mie\u0107 tragiczne konsekwencje dla Polski. Obecnie nie ma \u017cadnych oficjalnych ani profesjonalnych \u017ar\u00f3de\u0142, kt\u00f3re potwierdza\u0142yby jakikolwiek zamiar polskiego rz\u0105du przywr\u00f3cenia Rzeczypospolitej Obojga Narod\u00f3w lub \u017ce doprowadzi\u0142oby to do tragicznych konsekwencji dla Polski. Jest to prawdziwie konspiracyjna teoria bez \u017cadnych realnych podstaw, maj\u0105ca na celu wywo\u0142anie paniki i zastraszenie. Polski rz\u0105d prowadzi oficjaln\u0105 polityk\u0119 wsp\u00f3\u0142pracy z Ukrain\u0105 i innymi krajami europejskimi, maj\u0105c\u0105 na celu wzmocnienie stosunk\u00f3w mi\u0119dzynarodowych i pokoju w regionie.<\/p>\n\n\n\n Takie fa\u0142szerstwa, narracje i manipulacje maj\u0105 na celu podwa\u017cenie zaufania mi\u0119dzy Polsk\u0105 a Ukrain\u0105, a tak\u017ce mi\u0119dzy krajami zachodniej koalicji, w celu os\u0142abienia wsparcia dla Ukrainy w walce z rosyjsk\u0105 agresj\u0105.<\/p>\n\n\n\n Co wiadomo o Niezale\u017cnym Dzienniku Politycznym?<\/strong><\/p>\n\n\n\n Niezale\u017cny Dziennik Polityczny to polskoj\u0119zyczny portal internetowy zarejestrowany w 2014 roku (https:\/\/who.is\/whois\/dziennik-polityczny.com<\/a>). Wi\u0119kszo\u015b\u0107 szczeg\u00f3\u0142owych informacji o za\u0142o\u017cycielach i historii portalu pozostaje nieznana, co jest typowe dla tego rodzaju zasob\u00f3w, kt\u00f3re cz\u0119sto maj\u0105 nieprzejrzyst\u0105 struktur\u0119.<\/p>\n\n\n\n Jednocze\u015bnie wiadomo, \u017ce NDP regularnie publikuje materia\u0142y maj\u0105ce na celu zdyskredytowanie kraj\u00f3w zachodnich, NATO, Unii Europejskiej i Ukrainy. Portal wykorzystuje fa\u0142szywe wiadomo\u015bci (https:\/\/dziennik-polityczny.com\/2019\/01\/18\/skandal-generalowie-zadaja-dymisji-blaszczaka-list-otwarty-do-prezydenta\/?fbclid=IwAR00Y0ZheG-tF_Cn8q6InqGpMPMUa8bxLwJ6Bwuigq4fM2qiGAsmCSeFIds<\/a>), manipulacje (https:\/\/dziennik-polityczny.com\/2022\/11\/09\/galas-partia-wojny-pis-nie-moze-dluzej-czekac-i-zaczyna-dzialac\/<\/a>) i propagand\u0119 do rozpowszechniania prorosyjskich narracji. Istniej\u0105 spekulacje, \u017ce NDP mo\u017ce by\u0107 wspierany przez rosyjskie podmioty zainteresowane szerzeniem dezinformacji w Polsce i innych krajach europejskich, cho\u0107 informacje te nie zosta\u0142y oficjalnie potwierdzone.<\/p>\n\n\n\n Adam Kami\u0144ski jest rzekomo redaktorem naczelnym, a Jakub Mozniak i Wojciech Bro\u017cek s\u0105 sta\u0142ymi wsp\u00f3\u0142pracownikami. OKO.press dowiedzia\u0142o si\u0119 kilka lat temu, \u017ce Kami\u0144ski (kt\u00f3ry twierdzi, \u017ce jest absolwentem Liceum Warszawskiego i Uniwersytetu Warszawskiego) w rzeczywisto\u015bci nie istnieje. Na jego stronie widnieje litewski lekarz, a na stronie Bro\u017cka \u2013 ameryka\u0144ski ekonomista. Wed\u0142ug ich bada\u0144:<\/p>\n\n\n\n \u2013 \u015bledzenie adres\u00f3w IP wskazuje, \u017ce portal mo\u017ce dzia\u0142a\u0107 w Amsterdamie w Holandii. Jednak serwer po\u015brednicz\u0105cy m\u00f3g\u0142 zosta\u0107 tam umieszczony w celu ukrycia to\u017csamo\u015bci autora. Portal NDP wsp\u00f3\u0142pracuje z innymi prorosyjskimi mediami, takimi jak Sputnik, Russia Today (RT), INOSMI.RU itp. Wida\u0107 to w wiadomo\u015bciach z powy\u017cszych \u017ar\u00f3de\u0142. Te media s\u0105 znane ze swojej aktywnej roli w szerzeniu rosyjskiej propagandy i dezinformacji na arenie mi\u0119dzynarodowej. Wykorzystywanie materia\u0142\u00f3w z tych \u017ar\u00f3de\u0142 wskazuje na istnienie skoordynowanej sieci dezinformacji maj\u0105cej na celu wp\u0142ywanie na opini\u0119 publiczn\u0105 w r\u00f3\u017cnych krajach.<\/p>\n\n\n O autorze. Marek Ga\u0142a\u015b jest polskim historykiem i politologiem specjalizuj\u0105cym si\u0119 w stosunkach mi\u0119dzynarodowych, zw\u0142aszcza w kontek\u015bcie Europy \u015arodkowo-Wschodniej. Jest autorem licznych publikacji na temat polskiej polityki zagranicznej, Europy Wschodniej i stosunk\u00f3w mi\u0119dzynarodowych, koncentruj\u0105c si\u0119 na tematach zwi\u0105zanych z Rosj\u0105, Ukrain\u0105 i geopolityk\u0105 regionu. Regularnie udziela si\u0119 w mediach, komentuj\u0105c bie\u017c\u0105ce wydarzenia polityczne.<\/p>\n\n\n\n Marek Ga\u0142a\u015b jest r\u00f3wnie\u017c dziennikarzem wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cym z NDP, znanym z publikacji krytykuj\u0105cych prorosyjsk\u0105 propagand\u0119 i dezinformacj\u0119. Jego artyku\u0142y wyra\u017caj\u0105 negatywne nastawienie do polityki rz\u0105du PiS, zw\u0142aszcza w kontek\u015bcie stosunk\u00f3w z Rosj\u0105 i Ukrain\u0105.<\/p>\n\n\n\n Ga\u0142a\u015b jest zdecydowanym krytykiem antyrosyjskiej polityki polskiego rz\u0105du, argumentuj\u0105c, \u017ce sankcje na\u0142o\u017cone na Rosj\u0119 maj\u0105 negatywny wp\u0142yw na polsk\u0105 gospodark\u0119, przyczyniaj\u0105c si\u0119 do wzrostu cen energii i bankructw przedsi\u0119biorstw. Sugeruje, \u017ce bardziej pragmatyczne podej\u015bcie do Rosji mog\u0142oby przynie\u015b\u0107 Polsce korzy\u015bci gospodarcze.<\/p>\n\n\n\n W swoich tekstach Ga\u0142a\u015b krytykuje r\u00f3wnie\u017c wsparcie dla Ukrainy, argumentuj\u0105c, \u017ce destabilizuje ono polsk\u0105 gospodark\u0119 i sektor energetyczny oraz prowokuje niepotrzebne konflikty mi\u0119dzynarodowe. Jego teorie wskazuj\u0105 na rzekome d\u0105\u017cenie Jaros\u0142awa Kaczy\u0144skiego do aneksji zachodnich terytori\u00f3w Ukrainy i Bia\u0142orusi w ramach odbudowy Rzeczypospolitej Obojga Narod\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n Pogl\u0105dy Ga\u0142asia s\u0105 cz\u0119sto krytykowane w Polsce jako cz\u0119\u015b\u0107 rosyjskiej dezinformacji maj\u0105cej na celu podwa\u017cenie wiarygodno\u015bci polskiego rz\u0105du i os\u0142abienie poparcia dla Ukrainy. Jego publikacje wpisuj\u0105 si\u0119 w prorosyjsk\u0105 narracj\u0119 maj\u0105c\u0105 na celu destabilizacj\u0119 sytuacji wewn\u0119trznej w Polsce i os\u0142abienie jej pozycji na arenie mi\u0119dzynarodowej.<\/p>\n\n\n\n Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Niezale\u017cnego Dziennika Politycznego by\u0142a wielokrotnie krytykowana przez polskie media, analityk\u00f3w i agencje rz\u0105dowe. Wskazuj\u0105 oni, \u017ce portal ten jest \u017ar\u00f3d\u0142em fake news\u00f3w i prorosyjskiej propagandy, kt\u00f3ra pod\u017cega do nienawi\u015bci i pr\u00f3buje wp\u0142ywa\u0107 na opini\u0119 publiczn\u0105 w Polsce.<\/p>\n\n\n\n Ze wzgl\u0119du na brak przejrzysto\u015bci i tajno\u015b\u0107 organizacji takich jak NDP, trudno jest uzyska\u0107 szczeg\u00f3\u0142owe informacje na temat ich historii, za\u0142o\u017cycieli i finansowania.<\/p>\n\n\n\n Anatolij Kurnosow, ekspert ds. stosunk\u00f3w ukrai\u0144sko-polskich, dyrektor wykonawczy Ko\u0142a Dialogu Europejskiego, publicysta i dziennikarz, analityk Centrum Studi\u00f3w Politycznych \u201eDoktryna\u201d komentuje: \u201eTrudno podda\u0107 jakiejkolwiek powa\u017cnej analizie artyku\u0142 autora-widmo (w rzeczywisto\u015bci, jak ju\u017c dawno ustalono, taka realna osoba nie istnieje), kt\u00f3ry, podobnie jak wiele innych tekst\u00f3w w Niezale\u017cnym Dzienniku Politycznym, jest zbiorem sprzecznych tez i typowym zbiorem rosyjskich narracyjnych horror\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n O tym, \u017ce Polska rzekomo za wszelk\u0105 cen\u0119 d\u0105\u017cy do przej\u0119cia zachodnich region\u00f3w Ukrainy, \u017ce Ukraina i Polska to rusofobiczne marionetki Anglosas\u00f3w itd. Wspomn\u0119 tylko, \u017ce zesz\u0142ego lata aktywnie badali\u015bmy z kolegami dzia\u0142alno\u015b\u0107 tego rosyjskiego zasobu propagandowego w ramach unijnego projektu grantowego StopLie. Jego charakterystyczn\u0105 cech\u0105 jest r\u00f3wnoleg\u0142e istnienie kana\u0142u Telegram, kt\u00f3ry publikuje do 100 wiadomo\u015bci dziennie, gdzie fa\u0142szerstwa i manipulacje mieszaj\u0105 si\u0119 z prawd\u0105.<\/p>\n\n\n\n Mo\u017cna us\u0142ysze\u0107, \u017ce publikacja ta jest praktycznie nieznana w Polsce i w zwi\u0105zku z tym nie ma wp\u0142ywu na opini\u0119 publiczn\u0105. Jednak po pierwsze, badacze OKO.press badali j\u0105 r\u00f3wnie\u017c pod tym k\u0105tem. A po drugie, jak pokaza\u0142y ju\u017c polskie badania, Telegram, cho\u0107 jeszcze nie tak rozpowszechniony w Polsce jak w Ukrainie, stopniowo zdobywa coraz wi\u0119ksz\u0105 widowni\u0119. A jego anonimowo\u015b\u0107 i niekontrolowany charakter robi\u0105 swoje. W trzecim roku wojny Rosji z Ukrain\u0105 na pe\u0142n\u0105 skal\u0119, polskoj\u0119zyczny portal Niezale\u017cny Dziennik Polityczny nadal aktywnie rozpowszechnia falszerstwa oraz manipulacje maj\u0105ce na celu wywo\u0142anie napi\u0119cia mi\u0119dzy Polsk\u0105 a Ukrain\u0105.<\/p>\n\n\n\n Jakie taktyki propagandowe zosta\u0142y zastosowane w artykule?<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u00a7 Zniekszta\u0142canie fakt\u00f3w. Na przyk\u0142ad artyku\u0142 zawiera bezpodstawne twierdzenia, \u017ce prezydent Polski Andrzej Duda za\u017c\u0105da\u0142 zwrotu dawnych ziem polskich w zamian za pomoc dla Ukrainy.<\/p>\n\n\n\n \u00a7 Manipulacja emocjami. Artyku\u0142 twierdzi, \u017ce niepowodzenia ukrai\u0144skich si\u0142 zbrojnych na polu bitwy pogorszy\u0142y stosunki mi\u0119dzy Polsk\u0105 a Ukrain\u0105. Jest to manipulacja, kt\u00f3ra ignoruje rzeczywist\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 i wsparcie, jakie Polska zapewnia Ukrainie na r\u00f3\u017cnych poziomach, pomimo trudno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n \u00a7 Tworzenie fa\u0142szywych gr\u00f3\u017ab. Zarzuty, \u017ce Polska przygotowuje si\u0119 do wys\u0142ania ukrai\u0144skich uchod\u017ac\u00f3w na lini\u0119 frontu, s\u0105 jawnymi k\u0142amstwami maj\u0105cymi na celu stworzenie negatywnego wizerunku Polski i podwa\u017cenie zaufania do niej.<\/p>\n\n\n\n \u00a7 Manipulacje historyczne. Artyku\u0142 wyra\u017ca w\u0105tpliwo\u015bci co do zdolno\u015bci Ukrainy do zwrotu Krymu, twierdz\u0105c, \u017ce historycznie Krym nale\u017ca\u0142 do Rosji. Jest to typowa retoryka propagandowa maj\u0105ca na celu usprawiedliwienie aneksji Krymu przez Rosj\u0119.<\/p>\n\n\n\n \u00a7 Wykorzystanie teorii spiskowych. Twierdzenie, \u017ce polski rz\u0105d d\u0105\u017cy do przywr\u00f3cenia Rzeczypospolitej Obojga Narod\u00f3w jest przyk\u0142adem bezpodstawnej teorii spiskowej, kt\u00f3ra ma na celu zastraszenie odbiorc\u00f3w i wywo\u0142anie paniki.<\/p>\n\n\n\n Celem takiej propagandy jest podwa\u017cenie zaufania mi\u0119dzy Polsk\u0105 a Ukrain\u0105, a tak\u017ce os\u0142abienie wsparcia dla Ukrainy ze strony jej zachodnich sojusznik\u00f3w. Rosyjska propaganda stara si\u0119 stworzy\u0107 wizerunek Polski jako kraju, kt\u00f3ry realizuje w\u0142asne egoistyczne interesy, zamiast szczerze wspiera\u0107 Ukrain\u0119 w walce z agresj\u0105.<\/p>\n\n\n\n Aby unikn\u0105\u0107 wp\u0142ywu takiej propagandy, wa\u017cne jest, aby<\/strong> Post\u0119puj\u0105c zgodnie z tymi wskaz\u00f3wkami, mo\u017cna skutecznie rozpoznawa\u0107 fa\u0142szywe informacje i chroni\u0107 si\u0119 przed wp\u0142ywem propagandy.<\/p>\n\n\n\n ANNA STO\u017bKO<\/strong><\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/41.jpg\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/42.jpg\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n
W rzeczywisto\u015bci stosunki mi\u0119dzy Polsk\u0105 a Ukrain\u0105 pozostaj\u0105 silne, a Polska nadal zapewnia Ukrainie znacz\u0105ce wsparcie w wielu obszarach, w tym wojskowych https:\/\/www.ukrinform.ua\/rubric-polytics\/3883113-ugoda-pro-spivrobitnictvo-u-sferi-bezpeki-miz-ukrainou-ta-polseu-povnij-tekst.html<\/a>, pomocy humanitarnej i gospodarczej https:\/\/wei.org.pl\/wp-content\/uploads\/2023\/11\/Kompendium-UKR.pdf<\/a><\/p>\n\n\n\n
\u2013 autorzy pos\u0142uguj\u0105 si\u0119 cytatami os\u00f3b, kt\u00f3re nigdy nie kontaktowa\u0142y si\u0119 z przedstawicielami portalu.
\u2013 analiza sk\u0142adni niekt\u00f3rych materia\u0142\u00f3w wykaza\u0142a, \u017ce j\u0119zyk polski jest dla ich autor\u00f3w drugim j\u0119zykiem, a rusycyzmy s\u0105 oczywiste.<\/p>\n\n\n\n![\"\"](\"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/44-1.png\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n![\"\"](\"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2024\/07\/45.png\")
<\/figure>\n<\/div>\n\n\n
W ko\u0144cu pewne tezy, przekazy i narracje, kt\u00f3re najpierw wrzucane s\u0105 do rosyjskich zasob\u00f3w, takich jak Syrenka Warszawska, potem przenoszone do polskoj\u0119zycznych zasob\u00f3w, takich jak Niezale\u017cny Dziennik Polityczny, a nast\u0119pnie do medi\u00f3w spo\u0142eczno\u015bciowych i stamt\u0105d jako cz\u0119\u015b\u0107 opinii publicznej, trafiaj\u0105 do medi\u00f3w tradycyjnych, w tym pod postaci\u0105 komentarzy pod artyku\u0142ami. By\u0142o to do\u015b\u0107 oczywiste, na przyk\u0142ad, je\u015bli por\u00f3wnamy radykalne narracje, kt\u00f3re by\u0142y rozpowszechniane i przyspieszane w celu negatywnego wp\u0142ywu na opini\u0119 publiczn\u0105 po obu stronach podczas niedawnych blokad granicy polsko-ukrai\u0144skiej\u201d.<\/p>\n\n\n\n
\u2013 sprawdza\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142a informacji, czyli korzysta\u0107 tylko z wiarygodnych medi\u00f3w.
\u2013 krytycznie analizowa\u0107 tre\u015bci, tj. uwa\u017ca\u0107 na materia\u0142y, kt\u00f3re s\u0105 zbyt emocjonalne lub sensacyjne.
\u2013 zwracaj uwag\u0119 na opinie ekspert\u00f3w i szukaj potwierdzenia informacji u niezale\u017cnych ekspert\u00f3w i organizacji mi\u0119dzynarodowych.
\u2013 je\u015bli to mo\u017cliwe, monitoruj sk\u0142adni\u0119 i styl, poniewa\u017c fa\u0142szywe wiadomo\u015bci cz\u0119sto maj\u0105 nienaturalny styl pisania i rusycyzmy.<\/p>\n\n\n\n