{"id":68803,"date":"2019-12-11T17:03:18","date_gmt":"2019-12-11T15:03:18","guid":{"rendered":"https:\/\/upmp.news\/?p=68803"},"modified":"2019-12-11T17:03:18","modified_gmt":"2019-12-11T15:03:18","slug":"kresy-meandry-polskiej-pamieci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/","title":{"rendered":"Kresy. Meandry polskiej pami\u0119ci"},"content":{"rendered":"

Tematyka Kres\u00f3w mimo up\u0142ywu lat nadal jest obecna w polskiej prasie i publicystyce. Temat ten zreszt\u0105 nie zestarza\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w\u015br\u00f3d badaczy reprezentuj\u0105cych r\u00f3\u017cne dziedziny humanistyki. Informuje o tym <\/span>Upmp.news powo\u0142uj\u0105c <\/a>si\u0119 na Kurier Galicyjski.<\/span><\/span><\/span><\/h4>\n

Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce przez d\u0142u\u017cszy czas nie by\u0142 on w og\u00f3le obecny ani w przestrzeni medialnej, ani naukowej. Co prawda w okresie komunizmu, o kt\u00f3rym tu mowa, publikowano sporadycznie prace o Kresach, ale stanowi\u0142y one raczej wyj\u0105tek w\u015br\u00f3d og\u00f3\u0142u dost\u0119pnych ksi\u0105\u017cek historycznych. Powodem tego by\u0142a oczywi\u015bcie cenzura, kt\u00f3ra uniemo\u017cliwia\u0142a kultywowanie pami\u0119ci o tym regionie, co wp\u0142yn\u0119\u0142o zreszt\u0105 na p\u00f3\u017aniejszy nostalgiczny stosunek Polak\u00f3w do Ziem Wschodnich utraconych po II wojnie \u015bwiatowej. Temat Kres\u00f3w, bez ogranicze\u0144 cenzury, pojawi\u0142 si\u0119 zatem dopiero w wyniku prze\u0142omowych wydarze\u0144 w Polsce w roku 1989, symbolizuj\u0105cym koniec epoki PRL.<\/span><\/p>\n

Repatrianci, cho\u0107 byli to faktyczni ekspatrianci, gdy\u017c zmuszeni zostali do wyjazdu pod wp\u0142ywem areszt\u00f3w, przez d\u0142u\u017cszy czas przypuszczali, cytuj\u0105c fragment s\u0142ynnej piosenki, \u017ce wystarczy tylko \u201ejedna bomba atomowa i zn\u00f3w wr\u00f3cimy do Lwowa\u201d. Inteligencja, co warto zaznaczy\u0107, by\u0142a jednak \u015bwiadoma swego losu i z zaanga\u017cowaniem w\u0142\u0105cza\u0142a si\u0119 w odbudow\u0119 kraju. Bez wzgl\u0119du na to, wi\u0119kszo\u015b\u0107 z rzewno\u015bci\u0105 wraca\u0142a do okresu swojej m\u0142odo\u015bci. Ekspatrianci \u017cyli w poczuciu t\u0119sknoty i potrzeby przekazania jak najwi\u0119kszej ilo\u015bci informacji potomnym.<\/span><\/p>\n

Od\u017cywaj\u0105ca pami\u0119\u0107 w\u015br\u00f3d os\u00f3b, pami\u0119taj\u0105cych lata 20. i 30. XX wieku, przynios\u0142a po upadku PRL widoczne plony. Oznak\u0105 tego by\u0142 wyra\u017any wzrost wydawanych ksi\u0105\u017cek historycznych i wspomnieniowych. Zacz\u0119to publikowa\u0107 r\u0119kopisy ksi\u0105\u017cek, przechowywanych dot\u0105d g\u0142\u0119boko w szufladach pisarzy, reprinty przedwojennych syntez historycznych, r\u00f3\u017cnego rodzaju broszury, przewodniki, mapy, wszystko po to, by m\u00f3c wydoby\u0107 z niepami\u0119ci ich \u201ekrajobraz serdeczny\u201d, a przede wszystkim Lw\u00f3w, okre\u015blany mianem miasta Semper Fidelis.<\/span><\/p>\n

Opisywane przez nich Kresy to przede wszystkim tereny przedwojennych wojew\u00f3dztw wschodnich, kt\u00f3re nie wesz\u0142y w sk\u0142ad, okre\u015blanej niekiedy, Polski poja\u0142ta\u0144skiej. Odbiega wi\u0119c on daleko od pierwotnego poj\u0119cia Kres\u00f3w Wincentego Pola, stanowi\u0105cych po\u0142udniowe kra\u0144ce zaboru rosyjskiego dawnej Rzeczpospolitej Obojga Narod\u00f3w. W dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym nieco rozbudowano i zmodyfikowano to poj\u0119cie, przyjmuj\u0105c, \u017ce wszystkie ziemie przy\u0142\u0105czone po traktacie ryskim do Rosji Radzieckiej to Kresy Zewn\u0119trzne (Utracone), za\u015b ziemie od Bugu po Zbrucz to Kresy Wewn\u0119trzne. Wp\u0142yw na zasi\u0119g tego poj\u0119cia mia\u0142 wi\u0119c niew\u0105tpliwie przebieg granicy Polski na wschodzie. Obecnie coraz cz\u0119\u015bciej pojawia si\u0119 okre\u015blenie Kres\u00f3w w stosunku do ziem obejmuj\u0105cych teren Suwalszczyzny, Podlasia i Roztocza.<\/span><\/p>\n

W tym kontek\u015bcie stwierdzi\u0107 nale\u017cy, \u017ce p\u00f3ki b\u0119d\u0105 \u017cyli osadnicy zza Buga, a pami\u0119\u0107 o nich nie przeminie, to dla wi\u0119kszo\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego Kresy oznacza\u0107 b\u0119d\u0105 tereny dawnej Wile\u0144szczyzny, Polesia, Wo\u0142ynia i Ma\u0142opolski Wschodniej, kt\u00f3re na skutek decyzji Wielkiej Tr\u00f3jki zosta\u0142y w\u0142\u0105czone do Zwi\u0105zku Radzieckiego, a obecnie znajduj\u0105 si\u0119 w sk\u0142adzie zachodniej Bia\u0142orusi i Ukrainy oraz po\u0142udniowo-wschodniej Litwy.<\/span><\/p>\n

Ten sentyment do miejsca pochodzenia nie wzbudza, co warto podkre\u015bli\u0107, narracji rewizjonistycznych. Poza ma\u0142o istotnymi incydentami ze \u015brodowisk nacjonalistycznych na og\u00f3\u0142 istnieje pogl\u0105d, \u017ce powojenne rozwi\u0105zanie graniczne by\u0142o korzystniejsze dla Polski. W zamian za Kresy otrzyma\u0142a ona jako rekompensat\u0119 tereny lepiej zagospodarowane o rozbudowanej infrastrukturze i wi\u0119kszym potencjale bezpiecze\u0144stwa narodowego. Dla uzasadnienia tej tezy, przywo\u0142ajmy s\u0142owa \u015bp. Kornela Morawieckiego, kt\u00f3ry powiedzia\u0142 kiedy\u015b, \u017ce \u201egranic nie trzeba zmienia\u0107, by nie pomna\u017ca\u0107 nieszcz\u0119\u015b\u0107\u201d.<\/span><\/p>\n

Opr\u00f3cz sentymentu, jaki budzi si\u0119 w\u015br\u00f3d ekspatriant\u00f3w do rodzinnych stron, bardzo silny wyd\u017awi\u0119k maj\u0105 ich traumatyczne prze\u017cycia wojenne. Te z kolei rzutuj\u0105 w dalszym ci\u0105gu na stosunki z krajami s\u0105siaduj\u0105cymi z Polsk\u0105 na wschodzie. Cz\u0119sto bowiem kresowiacy to w w\u0119\u017cszym znaczeniu synonim sybirak\u00f3w lub os\u00f3b ocala\u0142ych z rzezi wo\u0142y\u0144skiej. Obserwuj\u0105c chocia\u017cby stosunki polsko-ukrai\u0144skie widzimy, jak nierozliczona zbrodnia ludob\u00f3jstwa na Wo\u0142yniu ma ogromny wp\u0142yw na relacje bilateralne, gdy\u017c brak porozumienia w tej kwestii zwi\u0119ksza brak zaufania w sferze publicznej i spo\u0142ecznej mi\u0119dzy obydwoma krajami.<\/span><\/p>\n

Zastanawiaj\u0105ce jest r\u00f3wnie\u017c to, jak pami\u0119\u0107 o Kresach wp\u0142ywa na wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 polsk\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 historyczn\u0105. W pierwszej kolejno\u015bci trzeba zauwa\u017cy\u0107, \u017ce niestety, stan polskiej historiografii w tym obszarze bada\u0144 jest wysoce niezadawalaj\u0105cy. Spo\u015br\u00f3d oko\u0142o dwustu miast kresowych tylko kilka doczeka\u0142o si\u0119 w\u0142asnej monografii naukowej. Na rynku wydawniczym dominuj\u0105 za\u015b opracowania og\u00f3lne, dotycz\u0105ce przede wszystkim temat\u00f3w stricte polskich. Mimo up\u0142ywu czasu wci\u0105\u017c jednak niewiele wiemy o dorobku polskiej kultury w mniejszych miastach na Kresach. G\u0142\u00f3wnym \u017ar\u00f3d\u0142em poznania ich przesz\u0142o\u015bci s\u0105 wspomnienia dawnych mieszka\u0144c\u00f3w o cz\u0119sto dyskusyjnej tre\u015bci. Potencjalny czytelnik nie ma zatem mo\u017cliwo\u015bci odtworzenia pe\u0142nego obrazu dziej\u00f3w Kres\u00f3w, kt\u00f3re by\u0142y regionem wielokulturowym i wielonarodowo\u015bciowym.<\/span><\/p>\n

Poza tym z literatury przedmiotu, szczeg\u00f3lnie o charakterze popularno-naukowym, przebija si\u0119 do \u015bwiadomo\u015bci przekonanie o wyj\u0105tkowo\u015bci pochodz\u0105cych stamt\u0105d os\u00f3b. Warto jednak przy tym pami\u0119ta\u0107, \u017ce kresowianie na og\u00f3\u0142 byli mniej zdyscyplinowani i gospodarni od reszty spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/span><\/p>\n

Ciekawe jest, \u017ce o ile podkre\u015bla si\u0119 wk\u0142ad rodak\u00f3w z Kres\u00f3w w odbudow\u0119 pa\u0144stwa polskiego po wojnie, to uwadze umyka fakt o cz\u0119sto negatywnym stosunku spo\u0142ecze\u0144stwa do ekspatriant\u00f3w, jaki by\u0142 widoczny w pierwszych latach po ich przybyciu na nowe miejsce osiedlenia.<\/span><\/p>\n

Je\u015bli spr\u00f3bowa\u0107 odpowiedzie\u0107 na postawione wcze\u015bniej pytanie, wydaje si\u0119, \u017ce \u015bwiadomo\u015b\u0107 historyczna cz\u0119\u015bci spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego jest podatna na mitologizacj\u0119 obrazu ziem wschodnich w zale\u017cno\u015bci od si\u0142y i znaczenia przekazu ekspatriant\u00f3w. Ich wspomnienia, z racji tego, \u017ce odnosz\u0105 si\u0119 w wi\u0119kszo\u015bci do okresu dzieci\u0144stwa i m\u0142odo\u015bci sp\u0119dzonej na Kresach, pe\u0142ne s\u0105 t\u0119sknoty za utraconym rajem, o kt\u00f3rym nie spos\u00f3b zapomnie\u0107. \u201eSentymentalne wspomnienia \u015bwiadcz\u0105 zwykle o dobrym samopoczuciu wspominaj\u0105cych, to jest strony rodzinne ukazuj\u0105 si\u0119 im w postaci bezkonfliktowej\u201d \u2013 pisa\u0142 Czes\u0142aw Mi\u0142osz w ksi\u0105\u017cce \u201eSzukanie ojczyzny\u201d.<\/span><\/p>\n

Do szerszego grona odbiorc\u00f3w cz\u0119sto dociera wi\u0119c przekaz zgodnego i tolerancyjnego \u017cycia wszystkich mieszka\u0144c\u00f3w na Kresach przed wojn\u0105. Nie znaczy to jednak, \u017ce nale\u017cy takie relacje bagatelizowa\u0107, s\u0105 one bowiem cennym \u017ar\u00f3d\u0142em wiedzy s\u0142u\u017c\u0105cym do analizy dla zawodowych historyk\u00f3w. Z uwagi na posuni\u0119ty wiek ekspatriant\u00f3w i ich niewielk\u0105 ju\u017c liczb\u0119, mit ten traci mimo wszystko na znaczeniu. Zreszt\u0105 podobnie jest z dyskusj\u0105 nad s\u0142uszno\u015bci\u0105 wybuchu powstania warszawskiego, na temat kt\u00f3rego, wraz z up\u0142ywem czasu, pojawia si\u0119 coraz wi\u0119cej krytycznych komentarzy.<\/span><\/p>\n

J\u00f3zef Pi\u0142sudski, przedstawiany cz\u0119sto jako Ziuk z Zu\u0142owa na Wile\u0144szczy\u017anie, wracaj\u0105c z frontu wschodniego wojny polsko-bolszewickiej powiedzia\u0142, \u017ce \u201ePolska to obwarzanek: kresy urodzajne, centrum \u2013 nic\u201d. To zdanie uwa\u017ca si\u0119 niemal za \u201ewizyt\u00f3wk\u0119\u201d dobrze prosperuj\u0105cej firmy, jak\u0105 by\u0142y Kresy w dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym. Abstrahuj\u0105c od kontekstu historycznego wypowiedzianych przez niego s\u0142\u00f3w trzeba zauwa\u017cy\u0107, \u017ce dorobek cywilizacyjny, kt\u00f3rego nie spos\u00f3b chyba przeceni\u0107, gdy spojrzymy na osi\u0105gni\u0119cia dw\u00f3ch najbardziej znanych o\u015brodk\u00f3w miejskich na Kresach \u2013 Lwowa i Wilna, stanowi\u0105cych swoist\u0105 granic\u0119 mi\u0119dzy \u015bwiatem \u0142aci\u0144skim a bizanty\u0144skim, nie mo\u017ce nam jednak przys\u0142ania\u0107 wyra\u017anego zacofania technologicznego Kres\u00f3w, widocznego niemal w ka\u017cdej dziedzinie \u017cycia. Czego najlepszym przyk\u0142adem by\u0142y p\u00f3\u0142nocno-wschodnie tereny II Rzeczypospolitej: Nowogr\u00f3dczyzny, Polesia i Wile\u0144szczyzny, gdzie wi\u0119kszo\u015b\u0107 ziemi uprawiano jeszcze wed\u0142ug tradycyjnego sytemu tr\u00f3jpolowego, a poborowi z najbardziej zapad\u0142ych teren\u00f3w by\u0142ego zaboru rosyjskiego nie umieli odr\u00f3\u017cni\u0107 schod\u00f3w od drabiny. To skrajny przyk\u0142ad, ale trzeba wiedzie\u0107, \u017ce tak r\u00f3wnie\u017c by\u0142o.<\/span><\/p>\n

W pami\u0119ci zbiorowej Polak\u00f3w obraz Kres\u00f3w kszta\u0142towany jest, co ciekawe, r\u00f3wnie\u017c pod wp\u0142ywem muzyki rozrywkowej. Szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119 odgrywaj\u0105 w tym zakresie lwowskie piosenki tworzone w r\u00f3\u017cnych okresach. W dwudziestoleciu mi\u0119dzywojennym piosenki te wywo\u0142ywa\u0142y poczucie dumy, gdy za\u015b Polska otrzyma\u0142a nowe granice i zosta\u0142a pozbawiona wschodnich wojew\u00f3dztw, utwory muzyczne, kt\u00f3re powstawa\u0142y na emigracji, by\u0142y \u017ar\u00f3d\u0142em nostalgii i \u017calu za minionym. O silnym przywi\u0105zaniu do Lwowa m\u00f3wi\u0105 nam s\u0142owa jednej z piosenek napisanych przez Mariana Hemara:<\/span><\/p>\n

\u201eMoje serce zosta\u0142o we Lwowie,<\/em><\/span><\/strong>
\nW moim mie\u015bcie zieleni i wzg\u00f3rz<\/em><\/span><\/strong>
\nA ja chodz\u0119 po \u015bwiecie i ten \u017cal ci\u0105gle mam<\/em><\/span><\/strong>
\nI zapomnie\u0107 nie mog\u0119, \u017ce kiedy\u015b, \u017ce tam\u201d.<\/em><\/span><\/strong><\/p>\n

Utwory te, silnie naznaczone osobistym (emocjonalnym) \u0142adunkiem ich tw\u00f3rc\u00f3w, maj\u0105 niew\u0105tpliwie wp\u0142yw na kreowanie emocji odbiorc\u00f3w, podatnych na mocno subiektywny punkt widzenia. Mimo to, posiadaj\u0105 one ogromny walor popularyzatorski, przybli\u017caj\u0105c, przede wszystkim m\u0142odym ludziom elementy polskiej kultury przedwojennego Lwowa i Kres\u00f3w Wschodnich.<\/span><\/p>\n

Z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 nie wolno zapomnie\u0107 o dawnych terenach Rzeczypospolitej. Tym bardziej, \u017ce znaczna cz\u0119\u015b\u0107 obywateli wywodzi si\u0119 w\u0142a\u015bnie stamt\u0105d. Wed\u0142ug Centrum Bada\u0144 Opinii Spo\u0142ecznej co si\u00f3dma osoba w kraju posiada bowiem kresowe korzenie. Z tym wi\u0105\u017ce si\u0119 te\u017c pewne zobowi\u0105zanie pami\u0119ci o Kresach, kt\u00f3ra oddzia\u0142uje na wyobra\u017ani\u0119 Polak\u00f3w mieszkaj\u0105cych w Polsce oraz poza jej granicami, a tak\u017ce na naszych s\u0105siad\u00f3w z Ukrainy, Bia\u0142orusi i Litwy. Temat ten wymaga jednak dalszej refleksji i rozbudowanej dyskusji.<\/span><\/p>\n

Jaros\u0142aw Krasnod\u0119bski<\/strong><\/span>
\nTekst ukaza\u0142 si\u0119 w nr 22 (338), 29 listopada \u2013 19 grudnia 2019<\/span><\/p>\n

<\/strong>Czes\u0142aw Mi\u0142osz<\/a> <\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tematyka Kres\u00f3w mimo up\u0142ywu lat nadal jest obecna w polskiej prasie i publicystyce. Temat ten zreszt\u0105 nie zestarza\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w\u015br\u00f3d badaczy reprezentuj\u0105cych r\u00f3\u017cne dziedziny humanistyki. Informuje o tym Upmp.news powo\u0142uj\u0105c si\u0119 na Kurier Galicyjski. Nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce przez d\u0142u\u017cszy czas nie by\u0142 on w og\u00f3le obecny ani w przestrzeni medialnej, ani naukowej. Co […]<\/p>\n","protected":false},"author":27,"featured_media":68805,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[2073,2078],"tags":[14038],"class_list":["post-68803","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-pl-kultura-pl","category-pl-in-polish","tag-czeslaw-milosz"],"yoast_head":"\nKresy. Meandry polskiej pami\u0119ci – U.P.M.P<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Tematyka Kres\u00f3w mimo up\u0142ywu lat nadal jest obecna w polskiej prasie i publicystyce. Temat ten zreszt\u0105 nie zestarza\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w\u015br\u00f3d badaczy reprezentuj\u0105cych r\u00f3\u017cne dziedziny humanistyki.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Kresy. Meandry polskiej pami\u0119ci – U.P.M.P\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Tematyka Kres\u00f3w mimo up\u0142ywu lat nadal jest obecna w polskiej prasie i publicystyce. Temat ten zreszt\u0105 nie zestarza\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w\u015br\u00f3d badaczy reprezentuj\u0105cych r\u00f3\u017cne dziedziny humanistyki.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"U.P.M.P\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/upmp.news\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-12-11T15:03:18+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/2-6.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"620\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"404\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"vladimyr\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@maininua\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@maininua\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"vladimyr\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-polish\\\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-polish\\\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"vladimyr\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/cebd3113030eb01f184505010f519d71\"},\"headline\":\"Kresy. Meandry polskiej pami\u0119ci\",\"datePublished\":\"2019-12-11T15:03:18+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-polish\\\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\\\/\"},\"wordCount\":1660,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-polish\\\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/12\\\/2-6.jpg\",\"keywords\":[\"Czes\u0142aw Mi\u0142osz\"],\"articleSection\":[\"Kultura\",\"W Polsce\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-polish\\\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-polish\\\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\\\/\",\"name\":\"Kresy. Meandry polskiej pami\u0119ci – U.P.M.P\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-polish\\\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-polish\\\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/12\\\/2-6.jpg\",\"datePublished\":\"2019-12-11T15:03:18+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/cebd3113030eb01f184505010f519d71\"},\"description\":\"Tematyka Kres\u00f3w mimo up\u0142ywu lat nadal jest obecna w polskiej prasie i publicystyce. Temat ten zreszt\u0105 nie zestarza\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w\u015br\u00f3d badaczy reprezentuj\u0105cych r\u00f3\u017cne dziedziny humanistyki.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-polish\\\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-polish\\\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-polish\\\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/12\\\/2-6.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/12\\\/2-6.jpg\",\"width\":620,\"height\":404,\"caption\":\"Jan Stanis\u0142awski, \u201eDniepr\u201d (1904) (Wikimedia Commons)\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/pl-in-polish\\\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Kresy. Meandry polskiej pami\u0119ci\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/\",\"name\":\"U.P.M.P\",\"description\":\"\u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u043e-\u043f\u043e\u043b\u044c\u0441\u044c\u043a\u0430 \u043c\u0435\u0434\u0456\u0430\u043f\u043b\u0430\u0442\u0444\u043e\u0440\u043c\u0430\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/cebd3113030eb01f184505010f519d71\",\"name\":\"vladimyr\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2017\\\/12\\\/ava.png\",\"url\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2017\\\/12\\\/ava.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2017\\\/12\\\/ava.png\",\"caption\":\"vladimyr\"},\"url\":\"https:\\\/\\\/upmp.news\\\/pl\\\/author\\\/vladimyr\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Kresy. Meandry polskiej pami\u0119ci – U.P.M.P","description":"Tematyka Kres\u00f3w mimo up\u0142ywu lat nadal jest obecna w polskiej prasie i publicystyce. Temat ten zreszt\u0105 nie zestarza\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w\u015br\u00f3d badaczy reprezentuj\u0105cych r\u00f3\u017cne dziedziny humanistyki.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Kresy. Meandry polskiej pami\u0119ci – U.P.M.P","og_description":"Tematyka Kres\u00f3w mimo up\u0142ywu lat nadal jest obecna w polskiej prasie i publicystyce. Temat ten zreszt\u0105 nie zestarza\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w\u015br\u00f3d badaczy reprezentuj\u0105cych r\u00f3\u017cne dziedziny humanistyki.","og_url":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/","og_site_name":"U.P.M.P","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/upmp.news\/","article_published_time":"2019-12-11T15:03:18+00:00","og_image":[{"width":620,"height":404,"url":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/2-6.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"vladimyr","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@maininua","twitter_site":"@maininua","twitter_misc":{"Napisane przez":"vladimyr","Szacowany czas czytania":"8 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/"},"author":{"name":"vladimyr","@id":"https:\/\/upmp.news\/#\/schema\/person\/cebd3113030eb01f184505010f519d71"},"headline":"Kresy. Meandry polskiej pami\u0119ci","datePublished":"2019-12-11T15:03:18+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/"},"wordCount":1660,"image":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/2-6.jpg","keywords":["Czes\u0142aw Mi\u0142osz"],"articleSection":["Kultura","W Polsce"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/","url":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/","name":"Kresy. Meandry polskiej pami\u0119ci – U.P.M.P","isPartOf":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/2-6.jpg","datePublished":"2019-12-11T15:03:18+00:00","author":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/#\/schema\/person\/cebd3113030eb01f184505010f519d71"},"description":"Tematyka Kres\u00f3w mimo up\u0142ywu lat nadal jest obecna w polskiej prasie i publicystyce. Temat ten zreszt\u0105 nie zestarza\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w\u015br\u00f3d badaczy reprezentuj\u0105cych r\u00f3\u017cne dziedziny humanistyki.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/#primaryimage","url":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/2-6.jpg","contentUrl":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/2-6.jpg","width":620,"height":404,"caption":"Jan Stanis\u0142awski, \u201eDniepr\u201d (1904) (Wikimedia Commons)"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/upmp.news\/pl\/pl-in-polish\/kresy-meandry-polskiej-pamieci\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/upmp.news\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Kresy. Meandry polskiej pami\u0119ci"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/upmp.news\/#website","url":"https:\/\/upmp.news\/","name":"U.P.M.P","description":"\u0423\u043a\u0440\u0430\u0457\u043d\u043e-\u043f\u043e\u043b\u044c\u0441\u044c\u043a\u0430 \u043c\u0435\u0434\u0456\u0430\u043f\u043b\u0430\u0442\u0444\u043e\u0440\u043c\u0430","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/upmp.news\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/upmp.news\/#\/schema\/person\/cebd3113030eb01f184505010f519d71","name":"vladimyr","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2017\/12\/ava.png","url":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2017\/12\/ava.png","contentUrl":"https:\/\/upmp.news\/wp-content\/uploads\/2017\/12\/ava.png","caption":"vladimyr"},"url":"https:\/\/upmp.news\/pl\/author\/vladimyr\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/68803","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/27"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=68803"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/68803\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":68806,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/68803\/revisions\/68806"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/68805"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=68803"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=68803"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/upmp.news\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=68803"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}